Kto by pomyślał, że przygotowując kolejny wpis na temat muzyki alternatywnej odwiedzę w sieci strony zajmujące się tarotem. Cóż, kiedyś musiał być ten pierwszy raz. Muzyka nie tylko łagodzi obyczaje, ale również poszerza horyzonty. Moje horyzonty kilkanaście minut temu zostały mocno poszerzone, o wiedzę dotyczącą znaczenia poszczególnych kart w tarocie. Skłoniła mnie do tego nazwa brytyjskiego zespołu, którego członkowie na co dzień rezydują w Londynie. Hierofant - to karta oznaczona w tarocie numerem V, przedstawia dojrzałego mężczyznę, ubranego w ozdobną szatę. To kapłan, papież, arcykapłan czy hierofant. Karta ponoć jest symbolem objawienia, a także drogi duchowego rozwoju. Jak twierdzą specjaliści: "Symbolizuje otwartość człowieka na głębsze poznanie niż to, co jest dostrzegalne na pierwszy rzut oka" (cytat za Blog.Otylia.pl).
Wyposażeni w tak rozległą wiedzę ezoteryczną możemy bez przeszkód przystąpić do uważnego słuchania drugiej, o ile dobrze liczę, w dorobku płyty długogrającej grupy Five The Hierophant - "Through Aureate Void". Album ten stanowi osobliwe połączenie muzyki doom, dark metalowej z elementami dark jazzu. W pierwszych skojarzeniach mogą pojawić się takie nazwy jak: The Killimanjaro Darkjazz Ensemble, Bohren & Der Club Of Gore, Dale Cooper Quartet itd. Gdy dodamy do tego ciężkie momentami brzmienie black metalowych gitar uzyskamy w miarę przybliżony obszar, po którym zwykle porusza się załoga ze stolicy Anglii. Swoją przygodę z muzyką członkowie zespołu rozpoczynali mniej więcej sześć lat temu. Chris (perkusja) i Kali (gitara), pracowali w tamtym czasie w salonie tatuażu. Po kilku tygodniach dołączył do nich Mitch (basista). Debiutowali w 2017 roku płytą długogrająca "Over Phlegethon" (w dorobku mają również epki). Podobnie jak ma to miejsce w dark jazzie, formacji Five The Hierophant zależy na zbudowaniu specyficznej mrocznej atmosfery. Nie znajdziemy więc pośród tych pięciu nagrań wypełniających krążek karkołomnych nieraz popisów mistrzów gryfu czy wirtuoza saksofonu. Nie tędy droga zdają się mówić użyte tutaj instrumenty. Wolny monotonny rytm, który dodatkowo pogłębiają dodatkowe perkusjonalia i ciężkie gitarowe riffy, wprowadza nastrój grozy lub niepokoju. Od czasu do czasu w poszczególnych utworach odzywa się męski głos, jakby starca lub zmęczonego życiem człowieka - być może hierofanta właśnie - który podaje fragmenty tekstu.
"Nie ma narracji, a raczej nie ma jednej poprawnej narracji, którą chcielibyśmy komukolwiek narzucać" - powiedział w jednym z wywiadów Kali, zupełnie tak, jakby chciał zasugerować, że nasze poznanie uwikłane jest w perspektywiczność. Najnowsza płyta Londyńczyków rozpoczyna się od ambientowej przestrzeni "Leaf In The Current", w dalszej kolejności muzyczny plan wypełniają tony gitary i ozdobniki saksofonu, który funkcjonuje także w oparciu o powtarzalne i systematycznie rozwijane struktury. Od samego początku obcowania z wydawnictwem "Through Aureate Void" miałem spore zastrzeżenia do realizacji dość płasko brzmiącej perkusji. Gdyby udało się te nagrania nieco bardziej osadzić w niskich rejestrach, pokryć mięsistym basem, materiał dźwiękowy spowijałby jeszcze większy mrok, a całość zyskałaby na sile rażenia. "Zabieramy cię w podróż, ale tak naprawdę to od ciebie zależy, dokąd chcesz pojechać, co chcesz zobaczyć. Jesteśmy tylko pojazdem". W odróżnieniu od wielu innych grup metalowych czy eksplorujących krainę dark jazzu, Brytyjczycy nie boją się wyjść poza utarte schematy czy sztywne podziały oraz używać egzotycznych instrumentów: piła muzyczna, cytra, róg tybetański. Najlepszym fragmentem wydaje się być utwór "Pale Flare Over Marshes" - blisko 15 minutowa odsłona pełna gęstego mroku, z dobrze zbudowanym i zróżnicowanym napięciem, wypełniona mocnym powiewem soczystych black metalowych gitar i jazzowymi akcentami saksofonu. Stylistycznie gdzieś w tych rejonach porusza się inna formacja, której debiut recenzowałem na łamach tego bloga. Mam tu na myśli grupę Ex Eye - "Ex Eye". Tam na tenorze grał Colin Stetson, i niskie tony jego instrumentu rzeczywiście robiły wrażenie i dużo dobrej roboty. Dla kontrastu w niektórych utworach "Through Aureate Void" przydałby się wysoki kobiecy głos, który jeszcze bardziej zagęściłby sugestywny nastrój. Mitch, Chris, Kali i Jon najpełniej brzmią, gdy śmiało odkręcają pokrętła wzmacniaczy, nie żałują gryfu ani strun, kiedy z głośników wieje tak mocno, że można przy tej muzyce suszyć sobie włosy. Moja intuicja podpowiada mi, że mimo wszystko ortodoksyjni fani black, doom, dark metalu raczej pokręcą nosem, obcując z najnowszą płytą Five The Hierophant. Jednak ci, którzy szukają w muzyce tego, co niekiedy sytuuje się na pograniczu gatunków czy stylów, znajdą dla siebie na tym krążku nieco smakowitej pożywki.
(nota7.5/10)
W kąciku deserowym dziś wspaniałe wiadomości. Oto jeden z moich ulubionych artystów ostatnich kilkunastu miesięcy za dwanaście dni uraczy nas nowym wydawnictwem. O kim mowa? William Doyle, którego wspaniały album "Your Wilderness Revisited" recenzowałem nie tak dawno na łamach tego bloga, 19 marca wyda płytę "Great Spans Of Muddy Time". Od kilku dni zasłuchuję się w singlu promującym ten krążek "And Everything Changed" (But I Fell Alright)". I odliczam dni do premiery. Smacznego!
Podczas trwania ostatniej audycji "HCH", redaktorzy prowadzący - których z tego miejsca tradycyjnie serdecznie pozdrawiam - wspominali o majowym i czerwcowym zalewie płyt. I rzeczywiście, w ostatnim czasie ukazało się mnóstwo wydawnictw fonograficznych. Zupełnie tak, jakby artyści z sobie tylko znanych powodów oraz w sobie jedynie znany sposób, zmówili się w porozumieniu z szefami wytwórni, że właśnie w tym okresie do sklepów trafią ich najnowsze wydawnictwa. Wszystko wskazuje na to, że zaległości płytowe przyjdzie nam nadrabiać w czasie letnich wakacji, które to zbliżają się wielkimi krokami. Choć i na lipiec zapowiedziano kilka wyjątkowo interesujących premier, które, jeśli przejdą pomyślną weryfikacje, z pewnością znajdą szerszy opis na łamach tego bloga.
Nieliczne wolne chwile ostatnich wreszcie ciepłych dni spędziłem w rozkosznym cieniu drzew, urokliwym towarzystwie dwóch płyt i zaskakująco dobrej lektury. Książka, którą mam na myśli - i którą z wolna kończę - to najnowsza powieść Juliana Fellowesa, zatytułowana: "Czas przeszły niedoskonały". Znalazłem w niej podobieństwa, czy echa znakomitej, wspaniałej, jednej z moich ulubionych angielskich powieści ostatnich lat, czyli "Poczucia kresu" Juliana Barnesa. Podobnie jak Barnes, Julian Fellowes na kartach swojej książki stara się zrekonstruować wydarzenia z przeszłości, żeby dokonać ich reinterpretacji. To również bardzo udana charakterystyka dwóch kulturowych epok. Z jednej strony mamy klimat Londynu końca lat 60-tych, i odchodzący do lamusa historii świat angielskiej arystokracji, z drugiej natomiast pokazana na zasadzie kontrastu migotliwa postmodernistyczna współczesność. Długimi fragmentami to błyskotliwa opowieść, o przemijaniu, namiętnościach i meandrach ludzkiej egzystencji. W swoich opisach Fellowes bywa bardzo skrupulatny i drobiazgowy, czasem również nostalgiczny. Do pełni szczęści zabrakło mi nieco większej dawki ironii czy sarkazmu, który tak bliski jest Julianowi Barnesowi. Jednak to bardzo dobra powieść, którą polecam czytelnikom tego bloga.
"Londyn to dla mnie dzisiaj miasto nawiedzone, a duchem, który w nim straszy, jestem ja sam. Gdy przemierzam ulice, chodząc za swoimi sprawami, każda aleja, zaułek i plac szepcze mi o innej, wcześniejszej epoce mojego życia. Najkrótszy spacer przez Chelsea lub Kensington prowadzi mnie obok jakichś drzwi, niegdyś otwartych dla mnie na oścież, gdzie teraz byłbym kimś obcym. Widzę siebie znów młodego, jak wyruszam na poszukiwanie zapomnianych już dzisiaj igraszek, wystrojony w coś przypominającego ludowy strój z jakiegoś bałkańskiego kraju rozdartego wojną. Te powiewające spodnie dzwony, te falbaniaste koszule z piłkarskimi kołnierzami – co nam strzeliło do głów? I widzę, jak w ślad za moją dawną, szczuplejszą personą podążają widma nieobecnych – rodziców, ciotek i babek, stryjecznych dziadków i kuzynów, przyjaciół i dziewczyn – których już nie ma i nie będzie w tym niewielkim kawałku życia, jaki mi jeszcze pozostał. Powiadają, że człowiek zaczyna się starzeć, kiedy przeszłość wydaje mu się bardziej realna od teraźniejszości, przyznaję więc, że czuję, jak minione dekady zaciskają palce na mojej wyobraźni, podczas gdy nowe wspomnienia są szare i wyblakłe (…) Istnieje gdzieś religia,
która głosi, że umieramy dwukrotnie: raz zwyczajnie, a drugi raz, kiedy umiera
ostatnia osoba, która naprawdę nas znała, a żywa pamięć o nas znika z
powierzchni ziemi”. " - Julian Fellowes "Czas przeszły niedoskonały"
Muzycznie towarzyszyły mi dwa albumy. Pierwszy z nich, to oczywiście płyta Throttle Elevator Music - "Retrospective", o której napisałem w ubiegłym tygodniu. Drugi to najnowsze dziecko saksofonisty Colina Stetsona i jego wesołej drużyny, czyli grupa Ex Eye oraz ich debiut wydawniczy zatytułowany po prostu "EX EYE". Oprócz amerykańskiego saksofonisty formacje tworzą: perkusista Greg Fox (Liturgy), basista i klawiszowiec Shahzad Ismaliy (Ceramic Dog) i gitarzysta Toby Summerfield. Shahzad Ismaliy i Greg Fox współpracowali już z Colinem Stetsonem przy okazji jego poprzedniej płyty: "Sorrow - A Reimagining of Górecki's Third Symphony", co oczywiście nie jest bez znaczenia, szczególnie w kontekście ich ostatnich wspólnych dokonań.
Na zespół EX EYE wpadłem przypadkiem, kiedy dojrzałem zdjęcie, które było fragmentem kadru wyjętego z teledysku do utworu - "Xenolith ,the Anvil". Można powiedzieć, że ta kompozycja pełni rolę czegoś w rodzaju singla promującego całe wydawnictwo. I trzeba również przyznać, że całkiem nieźle wprowadza w klimat albumu i oddaje jego charakter. Płyta "EX EYE" zawiera cztery utwory, plus dodatkowy bonus track "TTen Crowns; The Corruptor". Gatunkowo mamy tu do czynienia z post-metalem, czy black-doom-metalem. Jak łatwo się domyśleć, nie jestem fanem wyżej wymienionych gatunków, i przedstawicieli tych dwóch nurtów znam dość pobieżnie. Kiedyś trzeba będzie nadrobić zaległości.
Z pewnością do EX EYE , jak i do każdej innej grupy, można przylepić łatkę: "Gramy jak...", ale byłoby to w tym wypadku bardzo krzywdzące. Można w tym miejscu przywołać znaną tezę Marksa o Feuerbachu, który głosił, że: "Filozofowie rozmaicie tylko interpretowali świat, idzie jednak o to, aby go zmienić". I taką właśnie zamianę w postrzeganiu gatunku post-metal niesie wraz z sobą krążek grupy EX EYE. To, co dla mnie w muzyce EX EYE (i nie tylko w ich twróczości) liczy się przede wszystkim, to próba - i to bardzo w tym przypadku udana - wyjścia poza jasno określone, raz zdefiniowane, zwykle już zużyte (przez wielokrotne powielanie) i bardzo ciasne ramy gatunkowe. W szeroko pojętej muzyce metalowej saksofon jest bardzo rzadko spotykanym i wykorzystywanym instrumentem. Tymczasem siła poszczególnych kompozycji na debiutanckiej płycie "EX EYE" wynika z osobliwego połączenia dźwięku przesterowanych gitar, z tonami wydawanymi przez niskie rejestry saksofonu. W efekcie otrzymujemy prawdziwą post-metalową haubicę, którą wytacza przed słuchaczami grupa kierowana przez Colina Stetsona. Muzycy w tych najbardziej udanych kompozycjach - jak "Anaitis Hymnal; The Arkose Disc" - wykorzystują długie dronowe dźwięki, które przydają całości psychodelicznego, transowego wymiaru. I nie ma tutaj miejsca na półśrodki, na oddech, na chwilę spokoju, czy moment przerwy. Jednak i wbrew pozorom krążek "EX EYE", nie przynosi wraz z sobą neurotycznego rozedrgania, a kontemplacyjne ukojenie.
Kompozycję "Opposition/Perihelion; The Coil" rozpoczyna punkowy rytm, który stanowi podbudowę dla gęstej muzycznej faktury, stworzonej w oparciu o zapętlone tony saksofonu i dźwięki przesterowanej gitary. Formalnie utwór ten nieco mi przypomniał dokonania grupy King Crimson z okresu wydawania "Projektów" ("ProjeKct One", "ProjeKct Two"..."ProjeKct X"). Utwór ukrywający się pod indeksem numer 4 - "From Constant; The Grid", po łagodnym wstępie przynosi wraz z sobą coś na kształt wizji muzycznej apokalipsy. Oczami wyobraźni ujrzałem setki uchodźców, głównie kobiety i dzieci, także starców, którzy wycieńczeni trudami wędrówki nadchodzą, żeby zapukać, załomotać, uderzyć w mahoniowe, specjalnie wzmacniane od środka drzwi jednego z prominentnych obecnie polityków. Idą przez starannie wypielęgnowany ogród, depczą dokładnie przyciętą trawę (po 500 euro za metr kwadratowy), sieją spustoszenie w rabatkach, niszczą pachnące malwy, barwne róże i forsycje. Wszędzie zostawiają odciski butów i brudnych rąk, a w powietrzu chmurę śmiercionośnych wirusów i bakterii. (Wybaczcie sarkazm, jakoś nie mogłem się powstrzymać).
Moim ulubionym fragmentem na płycie "EX EYE" jest kompozycja zatytułowana "Anaitis Hymnal; The Arkose Disc". Jest w tym utworze wyraźnie wyczuwalny klimat smutku, przygnębienia, potęgującej się z każdym kolejnym tonem rozpaczy, dźwiękowej ANHEDONII. Mamy tu coś pomiędzy nastrojem "3 Symfonii (Symfonia pieśni żałosnych)" Góreckiego, a dokonaniami takich metalowych zespołów jak: Shining (Jorgen Munkeby również i od czasu do czasu używa saksofonu, choć oczywiście nie w takim wymiarze, i nie na taką skalę), Mizmar, Arkana, Christ Agony, czy Burzum. Ta znakomita, trwająca dwanaście minut kompozycja jest jak czarna dziura, która wciąga słuchacza od pierwszych rzewnych tonów, i zakrzywia wokół niego czasoprzestrzeń tak, że co wrażliwsi mogą poczuć na własnej skórze 9, 10, i 11-sty wymiar, o których wspominają fizycy kwantowi. Naprawdę ciężko podnieść się z fotela, żeby zwilżyć sokiem spierzchnięte od wrażeń usta, żeby sięgnąć po pilota i wcisnąć na moment przycisk "pauzy", sprawdzając jednocześnie, czy nie dzwoni telefon, a świat za oknem wciąż istnieje. Zachwyca mnie w tym utworze wszystko, począwszy od harmonii, poprzez moc i siłę przekazu, a na pogłębionym klimacie niepokoju, smutku, żałości skończywszy. I te rozpaczliwe tony saksofonu, ten krzyk, to wołanie, i gitara, która szybuje gdzieś daleko, wysoko, aż po kres wszystkiego. Słuchając tej niesamowitej kompozycji, jaką jest "Anaitis Hymnal; The Arkose Disc" - przypomniałem sobie album zespołu Za Siódmą Górą: "Muzyka jakiej świat nie widzi". Dokładnie zaś świetny utwór Resurrecturis". Wmoim odczuciu jest jakieś duchowe pokrewieństwo pomiędzy tymi utworami.
Jedno nie ulega dla mnie wątpliwości, debiutancki krążek EX EYE - "EX EYE", to obowiązkowa pozycja dla wszystkich tych, którzy cenią sobie muzyczne wyzwania i oczekują czegoś więcej, niż tak typowe dla wielu wydawnictw płytowych sztampowe rozwiązania. Kto wie, może po tym i po jeszcze kilku innych albumach, saksofon, jako instrument, znów powróci na salony muzyki rockowej. Czego, kończąc dzisiejszy wpis, sobie i szanownym czytelnikom życzę. (nota 8/10)
